به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم، حرمتالله رفیعی؛ رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران در نشست خبری که با حضور اصحاب رسانه برگزار شد، ضمن تأکید بر لزوم اولویتبخشی به گردشگری منطقهای و همسایگان، از چالشهای موجود و موانع پیشروی بخش خصوصی انتقاد کرد.
دستاورد دیپلماسی فعال در گردشگری سلامت
رفیعی با اشاره به تجربه موفق حضور در کشور عمان و تأثیر دیپلماسی فعال در جذب گردشگر اظهار کرد: در سفری که همراه با وزیر بهداشت به عمان داشتیم، ابتدا نام ایران در لیست هفت کشور مورد تایید آن کشور برای اعزام بیماران و گردشگری سلامت قرار نداشت. اما با رایزنیهای انجام شده و دفاع از جایگاه پزشکی ایران در منطقه و متعاقب آن سخنان مؤثر وزیر بهداشت وقت، ایران به عنوان هشتمین کشور به این لیست افزوده شد.
وی افزود: نتیجه این دیپلماسی و پیگیری، لغو روادید و افزایش پروازهای هفتگی از 2 پرواز به 40 پرواز بود که منجر به رشد چشمگیر ورود گردشگران عمانی به ایران شد؛ گردشگرانی که به لحاظ اقتصادی ارزآوری بالایی داشته و از نظر قرابت فرهنگی و سیاسی نیز حائز اهمیت هستند.
غفلت از بازارهای همسایه و تمرکز بر مقاصد دور
رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی با انتقاد از نادیده گرفتن ظرفیت کشورهای همسایه گفت: ضمن اینکه مخالفتی با جذب گردشگر از اروپا و آمریکا نداریم، اما معتقدیم اولویت باید با کشورهای منطقه باشد. متأسفانه ما در نمایشگاههای گردشگری کشورهای همسایه مانند عراق و پاکستان حضور فعالی نداشتهایم، در حالی که رقبای ما با پوشش رسانهای گسترده در این بازارها حاضر میشوند. دیپلماسی منطقهای یعنی ما باید ابتدا ظرفیتهای عظیم همسایگان را فعال کنیم.
رفیعی در ادامه به تلاشهای بخش خصوصی برای راهاندازی خط پروازی پاکستان اشاره کرد و گفت: با وجود تلاشهای ششماهه و استقبال خوب مسافران (تکمیل ظرفیت در پرواز اول)، متأسفانه بدعهدی شرکت طرف قرارداد و ناهماهنگیها باعث بروز مشکلاتی شد. در مواردی شاهد بودیم که علیرغم تکمیل ظرفیت توسط مسافران ایرانی و شیعیان مشتاق زیارت، شرکت مربوطه اولویت را تغییر داده و مسافران ما را نپذیرفت.
وی تصریح کرد: به دلیل حفظ شأن مسافران و جلوگیری از بینظمی، ناچار به توقف همکاری شدیم. این در حالی است که مبالغ قابل توجهی (بیش از 10 میلیارد تومان) به عنوان سپرده (Deposit) نزد طرف مقابل باقی مانده و عدم استرداد این وجوه، ضربه بزرگی به نقدینگی بخش خصوصی وارد کرده است.
درخواست از دولت: مانعزدایی به جای کمک مالی
این فعال حوزه گردشگری با اشاره به مطالبات بخش خصوصی از دولت بیان کرد: همانطور که در جلسه با ریاست محترم جمهور نیز مطرح شد، بخش خصوصی به دنبال دریافت کمکهای مالی بلاعوض نیست. خواسته اصلی ما رفع موانع و «رها کردن» بخش خصوصی برای انجام فعالیتهایش است.
وی افزود: ما توانایی ارزآوری و جذب گردشگر را داریم، اما بوروکراسیهای اداری و برخی کارشکنیها مانع از تحقق اهداف میشود. انتظار داریم دولت با نظارت دقیق، اجازه ندهد اختلافات مالی و اداری باعث توقف پروژههای گردشگری شود.
رفیعی با انتقاد از وجود برخی رویههای نادرست در شرکتهای خصولتی و دولتی گفت: متأسفانه گاهی مشاهده میشود که فساد در برخی لایهها مانع از فعالیت سالم بخش خصوصی میشود. نباید شرایط به گونهای باشد که دفاتر خدمات مسافرتی قانونمند تحت فشار قرار گیرند، اما برخی جریانات دارای تخلفات مالی کلان، حاشیه امن داشته باشند.
وی تأکید کرد: اجرای عدالت مالیاتی و برخورد قاطع با مفاسد اقتصادی در شرکتهای خصولتی، لازمه بقا و رشد صنعت گردشگری کشور است و ما خواستار شفافیت در این حوزه هستیم.
انتقاد از نظام مالیاتی ناعادلانه؛ مالیات بر درآمد کل به جای کارمزد
رفیعی با تشریح ماهیت فعالیت دفاتر خدمات مسافرتی اظهار کرد: دفاتر ما صاحب محصول (مانند بلیت هواپیما یا هتل) نیستند، بلکه فروشنده و واسطه ارائه خدمات هستند. درآمد ما حاصل «کارمزد» فروش است، اما متأسفانه سازمان امور مالیاتی به جای دریافت مالیات از کارمزد، کل مبلغ فروش را مبنای محاسبه قرار میدهد که این امر هم از نظر شرعی و هم قانونی نادرست است.
وی با ذکر مثالی توضیح داد: برای فروش یک بلیت 10 میلیون تومانی تهران-کیش که کارمزد آن برای آژانس حدود 3 درصد است، ما مکلف به پرداخت مالیات بر مبنای کل 10 میلیون تومان هستیم. این رویه فشار مالی سنگینی را بر دفاتر تحمیل میکند و با منطق اقتصادی سازگار نیست.
رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران افزود: علیرغم برگزاری جلسات متعدد با وزیر محترم اقتصاد و مسئولان سازمان امور مالیاتی و دستیابی به توافقات برای اصلاح این شیوه، در عمل شاهد هستیم که بخشنامههای اجرایی همچنان بر مبنای همان رویه اشتباه صادر میشود. این عدم پایبندی به توافقات، باعث دلسردی و آسیب به بدنه صنعت شده است.
این فعال حوزه گردشگری به یکی دیگر از چالشهای مالیاتی اشاره کرد و گفت: در فروش خدمات گردشگری خارجی مانند هتل یا پروازهای بینالمللی که مالیات آن در کشور مقصد پرداخت میشود، ما در داخل نیز ملزم به پرداخت مالیات مجدد هستیم. این دریافت مالیات مضاعف، توان رقابتی ما را در بازارهای بینالمللی از بین برده و یکی از موانع جدی توسعه گردشگری ورودی و خروجی است.
لزوم اصلاح ساختار فعالیت OTAها (آژانسهای مسافرتی آنلاین)
وی با انتقاد از عملکرد برخی شرکتهای آنلاین (OTA) گفت: در تمام دنیا، پلتفرمهای آنلاین به عنوان زیرساخت و ارائهدهنده خدمات به صنعت فعالیت میکنند، نه به عنوان رقیب مستقیم. اما در ایران، این شرکتها خود به مجری تور و فروشنده مستقیم تبدیل شدهاند و با استفاده از قدرت خود، شرکتهای خرد را که اشتغالزایی اصلی بر دوش آنهاست، از چرخه رقابت حذف میکنند.
رفیعی در ادامه نشست خبری خود با اشاره به امضای تفاهمنامههای همکاری با دانشگاههای عراق، بر لزوم توسعه گردشگری علمی تأکید کرد و گفت: ایران با داشتن دانشگاههای معتبر و زیرساختهای قوی علمی، پتانسیل بالایی برای جذب دانشجویان و پژوهشگران خارجی دارد. اما متأسفانه هم در حوزه گردشگری علمی و هم در گردشگری سلامت، شاهد افول هستیم که دلیل اصلی آن، وجود برخی رویههای نادرست و فسادزاست.
وی اظهار کرد: گردشگری یک صنعت فرابخشی است و نباید هر دستگاهی به صورت جزیرهای عمل کند. اینکه برای گردشگری سلامت وزارت بهداشت، برای گردشگری ورزشی وزارت ورزش، و برای سایر حوزهها نهادهای دیگر مجوز جداگانه صادر کنند و یا مانعتراشی کنند، پذیرفتنی نیست. در همه جای دنیا، تولیت گردشگری مشخص است و سایر نهادها باید نقش تسهیلگر داشته باشند، نه مانع.
رفیعی با ذکر مثالی از مشکلات گردشگری سلامت گفت: گزارشهایی دریافت کردهایم که در برخی کشورهای همسایه مانند افغانستان، مراکزی تحت نظارت برخی نهادها تأسیس شده که صدور ویزای درمانی را منوط به تاییدیه خود و ارجاع بیمار به مراکز درمانی خاص میکنند.
وی افزود: این در حالی است که بیمارستانهای معتبر و دانشگاهی ما مانند بیمارستان رازی، فارابی، امام رضا(ع) و بقیهالله(عج) از وجاهت علمی بالایی برخوردارند و باید بتوانند مستقیماً پذیرش بیمار داشته باشند. ایجاد واسطه و دریافت هزینههای اضافی، نه تنها باعث نارضایتی میشود، بلکه بیماران را به سمت کشورهای رقیب مانند ترکیه و هند سوق میدهد.
مقایسه ظرفیتهای ایران و ترکیه
رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی با رد ادعای برتری مطلق ترکیه در گردشگری گفت: برخی معتقدند ترکیه به دلیل داشتن دریا در گردشگری پیشتاز است، اما ایران با داشتن آثار تاریخی بینظیر مانند تخت جمشید، آثار تاریخی اصفهان و .... در تمامی استانها و تنوع اقلیمی، ظرفیتهای بسیار بالاتری دارد.
وی تصریح کرد: مشکل اصلی ما کمبود جاذبه نیست، بلکه ضعف در مدیریت و عدم هماهنگی بیندستگاهی است. بخش خصوصی ما انگیزه و توان لازم را دارد، اما بوروکراسیهای اداری و موانع ایجاد شده توسط برخی دستگاهها مانند امور مالیاتی، بیمه و حتی وزارتخانههای مرتبط، مانع از شکوفایی این ظرفیتها میشود.
رفیعی در پایان با هشدار نسبت به فعالیت دلالان در حوزه گردشگری سلامت تأکید کرد: اگر فرآیندها شفاف شود و امور به متخصصان واقعی سپرده شود، ایران میتواند به قطب بیرقیب گردشگری سلامت و علمی در منطقه تبدیل شود.
انتهای پیام/